Suwithida Charungkaittikul
Wirathep Pathumchareonwattana
Tóm tắt
Bài viết này phân tích những đóng góp đa chiều của Khoa Giáo dục Suốt đời (DLE) tại Đại học Chulalongkorn trong việc thúc đẩy Giáo dục Người lớn (ALE) tại Thái Lan. Bài viết nhấn mạnh vai trò đa dạng của Khoa và thảo luận về các định hướng mới dành cho giáo dục đại học trong việc nâng cao bức tranh học tập suốt đời của Thái Lan.
Từ khóa: giáo dục người lớn, giáo dục suốt đời, Đại học Chulalongkorn, Thái Lan, chính sách giáo dục người lớn
Vai trò then chốt của Khoa Giáo dục Suốt đời, Đại học Chulalongkorn
trong việc thúc đẩy Giáo dục và Học tập Người lớn tại Thái Lan
Giáo dục Người lớn (ALE) có vai trò thiết yếu đối với sự phát triển cá nhân, tiến bộ xã hội và tăng trưởng kinh tế, đặc biệt trong một thế giới thay đổi nhanh chóng. Sự chú trọng ngày càng tăng đối với học tập suốt đời được thúc đẩy bởi một số yếu tố then chốt đang tái định hình vai trò căn bản của các cơ sở giáo dục đại học, đặc biệt tại Thái Lan.
Trước hết, những thay đổi về nhân khẩu học đang tạo ra một thực tế mới. Cơ cấu dân số quốc gia đang biến đổi không ngừng, với số lượng người trưởng thành và dân số già hóa ngày càng tăng, trong khi số lượng thanh niên bước vào đại học ngày càng giảm. Xu hướng này đòi hỏi các trường đại học phải mở rộng trọng tâm phục vụ nhiều nhóm tuổi hơn. Bên cạnh đó, sở thích của người học cũng đang thay đổi ; một số cá nhân hiện nay cho rằng các chương trình đại học truyền thống kéo dài trong nhiều năm là quá tốn thời gian, thay vào đó họ tìm kiếm chương trình giáo dục mang tính thực tiễn, dựa trên kỹ năng và có thể áp dụng trực tiếp vào công việc và đời sống hàng ngày. Sự thay đổi này phù hợp với nhu cầu của thị trường lao động hiện đại, nơi ngày càng chú trọng vào việc sở hữu các kỹ năng cụ thể hơn là chỉ có bằng cấp học thuật. Định hướng quốc gia cũng ủng hộ mạnh mẽ xu hướng này, với nỗ lực đáng kể trong việc nâng cao kỹ năng (upskilling) và đào tạo lại kỹ năng (reskilling) cho lực lượng lao động nhằm thích ứng với tiến bộ công nghệ và biến đổi kinh tế. Những chuyển biến ở cấp độ vĩ mô này buộc các trường đại học phải điều chỉnh công tác quản lý giáo dục bằng cách áp dụng các nguyên tắc của giáo dục người lớn để đáp ứng tốt hơn nhu cầu của dân số trưởng thành (Bộ Giáo dục Thái Lan, 2022; UNESCO Institute for Lifelong Learning [UIL], 2017).
Tại Thái Lan, một cơ sở nổi bật đi đầu trong phong trào này là Khoa Giáo dục Suốt đời (Department of Lifelong Education – DLE) thuộc Khoa Giáo dục của Đại học Chulalongkorn tại Bangkok (Đại học Chulalongkorn, 2024). Là một trung tâm học thuật và nghiên cứu hàng đầu, DLE đóng vai trò đa diện và không thể thiếu trong việc nâng cao giáo dục người lớn (Adult Learning and Education – ALE), định hình chính sách, phát triển đội ngũ thực hành và trao quyền cho người học trên phạm vi toàn quốc. Đại học Chulalongkorn, trường đại học lâu đời nhất và một trong những cơ sở giáo dục uy tín hàng đầu của Thái Lan, từ lâu đã khẳng định cam kết mạnh mẽ đối với chất lượng học thuật và trách nhiệm xã hội. Khoa Giáo dục đã đào tạo nhiều thế hệ nhà giáo và đóng góp đáng kể vào diễn ngôn giáo dục quốc gia. Trong khuôn khổ đó, Khoa Giáo dục Suốt đời nổi lên như một biểu tượng cho việc học tập của người lớn, thừa nhận rằng giáo dục không chỉ là giai đoạn chuẩn bị cho cuộc sống mà là một quá trình liên tục, năng động, kéo dài suốt vòng đời con người. Cách tiếp cận toàn diện của DLE bao gồm nhiều chiến lược khác nhau, từ các chương trình học thuật nghiêm ngặt đến hoạt động gắn kết cộng đồng và vận động chính sách có tác động thực tiễn, tất cả đều hướng tới mục tiêu củng cố và phát triển nền tảng ALE tại Thái Lan.
Khoa Giáo dục Suốt đời, Đại học Chulalongkorn
Học tập suốt đời ngày càng trở thành khái niệm trung tâm trong thế kỷ 21, khiến ALE trở thành một thành tố quan trọng cho phát triển quốc gia và trao quyền cá nhân. Tại Thái Lan, các trường đại học đóng vai trò then chốt và ngày càng mở rộng trong việc thúc đẩy ALE. Vượt ra ngoài giáo dục thanh niên truyền thống, các cơ sở giáo dục đại học giữ vị thế đặc biệt như những trung tâm tri thức, cung cấp nguồn lực và chuyên môn nhằm đáp ứng nhu cầu học tập liên tục của dân số trưởng thành. Đóng góp của họ bao gồm phát triển chương trình đào tạo, nghiên cứu, gắn kết cộng đồng, nâng cao năng lực chuyên môn và ảnh hưởng đến chính sách. Dưới đây là những vai trò chính của Khoa trong việc nâng cao ALE:
Chương trình học thuật và nghiên cứu tiên tiến
Một trong những vai trò cốt lõi của DLE là sự cam kết đối với chất lượng học thuật thông qua các chương trình đào tạo bằng cấp toàn diện dành cho chuyên gia giáo dục người lớn. Các chương trình này tập trung trọng tâm vào các lý thuyết nền tảng của giáo dục người lớn, thiết kế giảng dạy và phát triển chương trình, đồng thời giải quyết các vấn đề đương đại như năng lực số, lão hóa tích cực và phát triển kỹ năng nghề nghiệp. Ngoài hoạt động giảng dạy, DLE còn là một trung tâm nghiên cứu năng động, nơi giảng viên và sinh viên khám phá các vấn đề quan trọng liên quan đến bối cảnh Thái Lan, chẳng hạn như nhu cầu học tập của các nhóm người lớn cụ thể và tác động của học tập suốt đời đối với phát triển quốc gia. Các công bố của khoa đóng góp đáng kể vào kho tri thức ALE, nâng cao chất lượng cung cấp giáo dục người lớn trên toàn quốc.
Gắn kết cộng đồng và các sáng kiến tiếp cận xã hội
DLE mở rộng ảnh hưởng ra xã hội thông qua các chương trình gắn kết cộng đồng mạnh mẽ. Phối hợp với các cơ quan chính phủ, tổ chức phi chính phủ (NGO) và cộng đồng địa phương, Khoa phát triển và triển khai các khóa đào tạo chuyên biệt, hội thảo và chuyên đề. Ví dụ bao gồm các chương trình xóa mù chữ cho nhóm yếu thế, đào tạo nghề nhằm đào tạo lại kỹ năng và hội thảo về hiểu biết sức khỏe dành cho người cao tuổi. Những dự án này được thiết kế để giải quyết các thách thức kinh tế – xã hội cụ thể, trao quyền cho cá nhân thông qua kiến thức thực tiễn giúp cải thiện chất lượng cuộc sống. Bằng cách mang giáo dục trực tiếp đến công chúng, DLE biến học tập suốt đời thành một thực tế hữu hình đối với hàng nghìn người Thái vốn không tiếp cận được cơ hội học tập chính quy.
Vận động chính sách và tư vấn chuyên gia
Khoa Giáo dục Suốt đời đóng vai trò là nguồn tri thức quan trọng cho các nhà hoạch định chính sách và tổ chức khác nhau. Các giảng viên của khoa thường xuyên được các cơ quan chính phủ tham vấn chuyên môn trong việc xây dựng chính sách và khuôn khổ ALE quốc gia (ví dụ: Kế hoạch phát triển giáo dục người lớn và học tập suốt đời quốc gia của Bộ Giáo dục Thái Lan, 2022). DLE cung cấp các khuyến nghị dựa trên bằng chứng, ảnh hưởng đến định hướng giáo dục người lớn ở cấp độ quốc gia, đảm bảo ALE luôn là thành phần trung tâm trong chương trình phát triển con người của Thái Lan. Khoa cũng cung cấp dịch vụ tư vấn cho các cơ sở giáo dục và doanh nghiệp, góp phần lan tỏa thực hành tốt nhất và thúc đẩy sự phát triển của ALE.
Phát triển chuyên môn cho nhà giáo dục người lớn
Một yếu tố quan trọng trong việc nâng cao ALE là đảm bảo những người tạo điều kiện học tập cho người lớn có đầy đủ kỹ năng cần thiết. DLE đặc biệt nhấn mạnh phát triển chuyên môn liên tục (CPD) cho các nhà giáo dục và huấn luyện viên người lớn. Thông qua các khóa học chuyên biệt và hội thảo cấp chứng chỉ, khoa trang bị cho chuyên gia các phương pháp sư phạm phù hợp với động lực, kinh nghiệm và phong cách học tập đặc thù của người học trưởng thành. Các chương trình bao gồm từ lý thuyết học tập người lớn đến tích hợp công nghệ, đảm bảo tiêu chuẩn giảng dạy cao trong các môi trường học tập khác nhau và xây dựng đội ngũ chuyên gia ALE có năng lực tốt hơn.
Hợp tác quốc tế và đối sánh chuẩn mực toàn cầu
Nhận thức được tính chất toàn cầu của học tập suốt đời, Khoa Giáo dục Suốt đời (DLE) tích cực tham gia vào các hoạt động hợp tác quốc tế. Khoa thiết lập quan hệ đối tác với các trường đại học hàng đầu và các tổ chức quốc tế như UNESCO và ASPBAE, qua đó thúc đẩy các chương trình trao đổi và các sáng kiến nghiên cứu chung. Việc đối sánh quốc tế này bảo đảm rằng các chương trình và hoạt động nghiên cứu của DLE luôn duy trì ở vị trí tiên phong, kết hợp các góc nhìn toàn cầu đồng thời điều chỉnh phù hợp với bối cảnh địa phương. Đồng thời sự trao đổi xuyên văn hóa này góp phần định vị Thái Lan như một nhân tố đóng góp quan trọng trong phong trào học tập suốt đời toàn cầu (UNESCO Office Bangkok and Regional Bureau for Education in Asia and the Pacific, 2019).
Ở cấp độ toàn trường, Đại học Chulalongkorn cũng triển khai “Chula MOOC Flexi và các sáng kiến học tập suốt đời khác” nhằm khuyến khích văn hóa học tập suốt đời. Nền tảng trực tuyến trung tâm Chula MOOC Flexi cung cấp các lựa chọn học tập linh hoạt, cho phép người học điều chỉnh lịch học theo nhu cầu cá nhân của mình. Nền tảng này cung cấp nhiều khóa học được thiết kế nhằm nâng cao năng lực số và các kỹ năng thiết yếu khác cho lực lượng lao động tương lai, đồng thời mang lại lợi ích bổ sung là người học có thể tích lũy tín chỉ và có khả năng chuyển đổi các tín chỉ đó sang các yêu cầu giáo dục đại cương tại Đại học Chulalongkorn. Nền tảng Chula MOOC Flexi được vận hành bởi CU Neuron, đơn vị thúc đẩy xây dựng xã hội học tập thông qua các khóa học trực tuyến đa dạng của mình (Neuron, không ghi năm). Bên cạnh các nền tảng này, trường đại học còn có các sáng kiến hợp tác quan trọng như Degree Plus – một chương trình hợp tác với Skooldio Limited – cung cấp các cơ hội nâng cao kỹ năng và đào tạo lại kỹ năng linh hoạt với chi phí hợp lý, sử dụng công nghệ để kết nối người học với giảng viên và tài liệu khóa học (Skooldio, không ghi năm).
Một sáng kiến khác, CUGS Academy, hoạt động như một “Hệ sinh thái Học tập Suốt đời”, cung cấp nhiều khóa học trong các lĩnh vực đa dạng như công nghệ, kinh doanh và sức khỏe tâm thần, đồng thời hướng tới mục tiêu giảm bất bình đẳng giáo dục và liên kết với hệ thống ngân hàng tín chỉ quốc gia (Đại học Chulalongkorn, không ghi năm). Hơn nữa, Khoa Kỹ thuật còn triển khai một Chương trình Học tập Suốt đời chuyên biệt trong lĩnh vực kỹ thuật nhằm cung cấp các khóa học đáp ứng trực tiếp những yêu cầu đang thay đổi của lực lượng lao động hiện đại. Những sáng kiến này cho thấy cam kết mạnh mẽ của Đại học Chulalongkorn trong việc cung cấp các cơ hội học tập suốt đời dễ tiếp cận và có chất lượng cao cho những cá nhân đang tìm kiếm sự phát triển cá nhân và nghề nghiệp.
Khuyến nghị về mở rộng vai trò và định hướng tương lai
Mặc dù Khoa Giáo dục Suốt đời tại Đại học Chulalongkorn đã khẳng định được vị thế là một trụ cột quan trọng trong việc thúc đẩy ALE, nhưng bối cảnh kinh tế – xã hội đang biến đổi đòi hỏi các cơ sở giáo dục đại học phải liên tục thích ứng và mở rộng vai trò của mình. Để tiếp tục nâng cao giáo dục và học tập người lớn, DLE và các khoa tương tự cần chủ động giải quyết một số lĩnh vực then chốt sau:
● Đổi mới phương pháp sư phạm và hình thức triển khai: Giáo dục đại học cần áp dụng các phương thức linh hoạt, kết hợp (hybrid) và trực tuyến, đồng thời tận dụng trí tuệ nhân tạo (AI), thực tế ảo (VR) và các chứng chỉ vi mô (micro-credentials) nhằm tạo ra những trải nghiệm học tập hấp dẫn, thúc đẩy tính tự định hướng của người học.
● Giải quyết các kỹ năng và năng lực mới: Tốc độ thay đổi công nghệ nhanh chóng đòi hỏi chương trình đào tạo phải mang tính năng động, tập trung vào các kỹ năng định hướng tương lai, bao gồm năng lực số, “kỹ năng xanh” và các năng lực cảm xúc – xã hội. Các cơ sở giáo dục cần xác định những nhu cầu mới này thông qua các nghiên cứu dự báo (foresight studies) và hợp tác với ngành công nghiệp.
● Tăng cường liên kết giữa doanh nghiệp và học thuật: Để bảo đảm tính phù hợp, các cơ sở giáo dục phải làm sâu sắc thêm quan hệ đối tác với các ngành công nghiệp và doanh nghiệp. Điều này bao gồm việc đồng thiết kế chương trình đào tạo, cung cấp các cơ hội học tập tích hợp với công việc (work-integrated learning), và thúc đẩy nghiên cứu chung nhằm giải quyết các thách thức thực tiễn.
● Thúc đẩy tính bao trùm và công bằng: Các cơ sở giáo dục đóng vai trò quan trọng trong việc tiếp cận các nhóm dân cư chưa được phục vụ đầy đủ, bao gồm cộng đồng nông thôn và các nhóm dân tộc thiểu số. Điều này đòi hỏi phát triển các chương trình phù hợp về mặt văn hóa, cung cấp hỗ trợ tài chính, và triển khai các hoạt động tiếp cận cộng đồng nhằm xóa bỏ rào cản và bảo đảm cơ hội tiếp cận công bằng.
● Công nhận học tập trước đó (RPL) và các lộ trình thay thế: Nhiều người trưởng thành sở hữu các kỹ năng giá trị có được từ quá trình học tập không chính quy. Các cơ sở giáo dục đại học nên mở rộng cơ chế đánh giá và công nhận năng lực đã có (Recognition of Prior Learning – RPL), cho phép người học được cấp tín chỉ dựa trên năng lực sẵn có và tạo ra các lộ trình tiến thân linh hoạt.
Kết luận
Khoa Giáo dục Suốt đời tại Đại học Chulalongkorn là một trụ cột quan trọng trong việc thúc đẩy Giáo dục và Học tập Người lớn tại Thái Lan. Thông qua các chương trình học thuật nghiêm ngặt, hoạt động nghiên cứu có tác động, sự gắn kết cộng đồng sâu rộng và hoạt động vận động chính sách có ảnh hưởng, DLE luôn thể hiện cam kết mạnh mẽ trong việc trao quyền cho cá nhân. Bằng cách đón nhận đổi mới, giải quyết các kỹ năng mới nổi, tăng cường liên kết với ngành công nghiệp, thúc đẩy tính bao trùm và cải thiện cơ chế RPL, các cơ sở như DLE có tiềm năng đóng vai trò mang tính chuyển đổi trong việc nuôi dưỡng một nền văn hóa học tập năng động – yếu tố thiết yếu cho sự tiến bộ liên tục của Thái Lan trong thế kỷ 21. Những nỗ lực của DLE bảo đảm rằng giáo dục luôn là một hành trình suốt đời, góp phần biến đổi cuộc sống và xây dựng một quốc gia kiên cường.
Thông tin về tác giả
Phó Giáo sư, Tiến sĩ Suwithida Charungkaittikul hiện là giảng viên cơ hữu tại Khoa Giáo dục Suốt đời, thuộc Khoa Giáo dục, Đại học Chulalongkorn, đồng thời là Chủ tịch Mạng lưới PIMA – một tổ chức chuyên thúc đẩy kết nối và phát triển lĩnh vực Giáo dục và Học tập Người lớn (ALE) cũng như Học tập Suốt đời (LLL) trên phạm vi toàn cầu. Với kinh nghiệm phong phú trong giáo dục đại học và cam kết sâu sắc đối với học tập suốt đời, bà Suwithida đã khởi xướng và dẫn dắt nhiều sáng kiến nhằm nâng cao khả năng tiếp cận giáo dục và chất lượng đào tạo cho người học trưởng thành. Công việc của bà tập trung vào việc thúc đẩy các quan hệ đối tác hợp tác và vận động các chính sách hỗ trợ học tập liên tục nhằm cải thiện đời sống cá nhân và xã hội.
Email: [email protected]
Phó Giáo sư, Tiến sĩ Wirathep Pathumchareonwattana là một học giả và nhà giáo dục uy tín trong lĩnh vực Giáo dục Không chính quy và Giáo dục Suốt đời. Ông hiện giữ chức Trưởng Khoa Giáo dục Suốt đời, Khoa Giáo dục, Đại học Chulalongkorn. Hoạt động nghiên cứu và giảng dạy của ông tập trung vào sự giao thoa giữa giáo dục người lớn, phát triển cộng đồng và công nghệ giáo dục. Tiến sĩ Pathumchareonwattana đã có những đóng góp đáng kể cho diễn ngôn học thuật thông qua các công trình xuất bản của mình, đồng thời tích cực tham gia các sáng kiến thúc đẩy các phương pháp đổi mới trong học tập người lớn. Ông cam kết trao quyền cho cá nhân thông qua các cơ hội giáo dục dễ tiếp cận và phù hợp với nhu cầu thực tiễn.
Email: [email protected]
Bài viết này được trích từ Bulletin số 53, tháng 8 năm 2025 của PIMA.
TÀI LIỆU THAM KHẢO
Chulalongkorn University. (2024). Try Chula MOOC Flexi! A learning platform for lifelong learning. https://www.chula.ac.th/news/186348/
Chulalongkorn University. (2024). About us: Vision and mission. https://www.edu.chula.ac.th/lifelong-education/about-us
Chulalongkorn University. (n.d.). CUGS Academy. Retrieved from https://cugs.chula.ac.th/academics/cugs-academy/
Chulalongkorn Engineering. (n.d.). Chula Engineering Project supports lifelong learning. Retrieved July 19, 2025, from https://www.eng.chula.ac.th/lifelong-learning/
Ministry of Education, Thailand. (2022). National adult and lifelong education development plan (2022–2026). Office of the Permanent Secretary. Retrieved from http://backoffice.onec.go.th/uploads/Book/2057-file.pdf
Neuron. (n.d.). Chula MOOC Flexi. Chulalongkorn University. Retrieved July 19, 2025, from https://cuneuron.chula.ac.th/cumooc-flexi_en
Skooldio. (n.d.). Degree Plus. Retrieved from https://www.degree.plus/ UNESCO Institute for Lifelong Learning. (2017). CONFINTEA VI mid-term review 2017: The status of adult learning and education in Asia and the Pacific; regional report. Retrieved from https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000259722
UNESCO Office Bangkok and Regional Bureau for Education in Asia and the Pacific. (2019). Regional report on adult learning and education in Asia-Pacific. https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000381970